Giáo Dục Mở và Ứng dụng phát triển

https://giaoducmo.avnuc.vn

cOAlition S xuất bản các tiêu chí được cập nhật về các tạp chí chuyển đổi quá độ

cOAlition S publishes updated criteria for Transformative Journals
08/04/2020
Theo: https://www.coalition-s.org/coalition-s-publishes-updated-criteria-for-transformative-journals/
Bài được đưa lên Internet ngày: 08/04/2020
Xem thêm: Khoa học Mở - Open Science
Theo sau tư vấn công khai cOAlition S công bố các tiêu chí được cập nhật cho các tạp chí chuyển đổi quá độ
cOAlition S phê chuẩn vài chiến lược để khuyến khích các nhà xuất bản thuê bao chuyển đổi sang Truy cập Mở - OA (Open Access) đầy đủ và tức thì, với mô hình kinh doanh nơi mà các khoản phí sẽ được thu cho việc cung cấp các dịch vụ xuất bản thay vì các khoản phí thuê bao để được đọc. Theo mô hình này thì tất cả các bài báo nghiên cứu được xuất bản có thể là tự do không mất tiền để được truy cập, đọc và xây dựng dựa vào chúng.
Được tham chiếu tới như là “Các thỏa thuận chuyển đổi quá độ” (Transformative Arrangements) các tiếp cận đó bao gồm Các thỏa thuận Chuyển đổi quá độ (thường là các thỏa thuận Đọc & Xuất bản hoặc Xuất bản & Đọc), Các thỏa thuận theo Mô hình Chuyển đổi quá độ Các tạp chí Chuyển đổi quá độ. Trong khung này, cOAlition S định nghĩa một Tạp chí Chuyển đổi quá độ như là “một tạp chí thuê bao/lai có cam kết chuyển đổi quá độ sang tạp chí (Truy cập Mở – OA) đầy đủ. Ngoài ra, một Tạp chí Chuyển đổi quá độ phải dần dần gia tăng tỷ lệ nội dung Truy cập Mở và bù đắp cho doanh số thuê bao từ các thanh toán cho các dịch vụ xuất bản (để tránh lấy tiền 2 lần)”.
Theo sau sự rà soát lại các câu trả lời cho tư vấn công khai, và biết được tham vọng để cung cấp cho các nhà nghiên cứu được một thành viên của cOAlition S cấp vốn với cơ hội tiếp tục xuất bản các kết quả trong sự đa dạng rộng lớn các tạp chí, trong khi vẫn đảm bảo rằng phiên bản hồ sơ là Truy cập Mở đầy đủ, chúng tôi đã tiến hành vài sự thay đổi và đơn giản hóa cách thức chúng tôi định nghĩa một tạp chí chuyển đổi quá độ. Đặc biệt, chúng tôi đã:
  • thay đổi ngưỡng khi một tạp chí phải chuyển sang Truy cập Mở đầy đủ từ 50% tới 75%đã loại bỏ cam kết phải chuyển tới tháng 12/2024. Tuy nhiên, để tiến hành những thay đổi đó, chúng tôi đã nhấn mạnh rằng các nhà xuất bản phải nêu rõ ràng cam kết của họ chuyển đổi quá độ sang Truy cập Mở đầy đủ, và rằng sự hỗ trợ của chúng tôi cho mô hình này (về việc trả tiền cho các dịch vụ xuất bản trong các tạp chí thuê bao) sẽ chấm dứt vào cuối năm 2024;
  • giảm KPI về tỷ lệ nội dung phải được xuất bản theo Truy cập Mở. Sự gia tăng 8% ban đầu từ năm này qua năm khái trong các xuất bản phẩm Truy cập Mở này đã được giảm và thay vì yêu cầu các tạp chí chuyển đổi quá độ thể hiện sự gia tăng thường niên trong tỷ lệ Truy cập Mở ít nhất 5% theo thời hạn tuyệt đốiít nhất 15% theo thời hạn tương đối, từ năm này qua năm khác;
  • đơn giản hóa hướng dẫn và đã loại bỏ tất cả các “chỉ tiêu bổ sung được khuyến cáo”. Như vậy, hướng dẫn bây giờ được thể hiện chỉ trong 6 đoạn.
Các tiêu chí khác một tạp chí chuyển đổi quá độ phải gắn vào bao gồm:
  • triển khai định giá minh bạch cho nội dung Truy cập Mở được xuất bản theo mô hình này và đảm bảo rằng các cơ sở mua thuê bao tới một tạp chí chuyển đổi quá độ sẽ chỉ trả tiền cho nội dung thuê bao còn lại và
  • đồng ý cung cấp báo cáo công khai thường niên cho cOAlition S, nêu sự tiến bộ và thể hiện sự tuân thủ với các yêu cầu đối với các tạp chí chuyển đổi quá độ. Báo cáo này phải cung cấp thông tin về sử dụng - bao gồm các bản tải về, các trích dẫn, dữ liệu lựa chọn thay thế altmetric - của các bài báo Truy cập Mở so sánh được với nội dung thuê bao.
Giáo sư ohn-Arne Røttingen, Giám đốc Điều hành Hội đồng Nghiên cứu Nauy (RCN) và đồng chủ tịch Nhóm Tác vụ Triển khai của cOAlition S đã bình luận: “Chúng tôi tin tưởng các tạp chí chuyển đổi quá độ, cùng với các thỏa thuận chuyển đổi quá độ khác, cung cấp phương tiện theo đó các nhà xuất bản thuê bao có thể phát triển các mô hình Truy cập Mở mà gắn vào các yêu cầu của Kế hoạch S, theo một cách thức trung lập với chi phí, bền vững. Chúng tôi hy vọng rằng các nhà xuất bản thuê bao sẽ cân nhắc sử dụng mô hình này”.
Các nhà xuất bản nào mong muốn phát triển một tạp chí chuyển đổi quá độ tuân thủ Kế hoạch S nên hoàn tất mẫu biểu tại địa chỉ https://www.coalition-s.org/tj-forms
Các lưu ý cho các biên tập viên
Kế hoạch S là sáng kiến cho việc xuất bản Truy cập Mở đã được khởi xướng vào tháng 9/2018. Kế hoạch này được cOAlition S ủng hộ, đây là nhóm các tổ chức cấp vốn nghiên cứu cấp quốc gia và các quỹ từ thiện. Kế hoạch S yêu cầu rằng, với hiệu lực từ 2021, các kết quả nghiên cứu của tất cả các xuất bản phẩm học thuật được các trợ cấp nhà nước hoặc tư nhân, các hội đồng các các cơ quan cấp vốn nghiên cứu quốc gia, khu vực và quốc tế cấp vốn, phải được xuất bản trên các tạp chí Truy cập Mở, trên các nền tảng Truy cập Mở, hoặc được làm cho sẵn sàng tức thì thông qua các kho Truy cập Mở mà không có thời hạn cấm vận.
Thông tin thêm
Tải về thông cáo báo chí này (pdf)

Dịch: Lê Trung Nghĩa
letrungnghia.foss@gmail.com