Báo cáo mới về OER của AAC&U

AAC&U's New Report on OER

June 22, 2026 · David Wiley

Theo: https://opencontent.org/blog/aacus-new-report-on-oer/

Bài được đưa lên Internet ngày: 22/06/2026

Tôi là người ủng hộ mạnh mẽ Tài nguyên Giáo dục Mở - OER (Open Educational Resources). Thực tế, tôi chính là người tiên phong ủng hộ OER – từ năm 1998, khi tôi tạo ra giấy phép mở đầu tiên cho các tài liệu giáo dục và bắt đầu vận động mọi người cấp phép mở cho chúng. Việc tạo lập và chia sẻ OER là đòn bẩy mạnh mẽ để gia tăng cơ hội giáo dục. (Hiện nay, AI tạo sinh là một phương thức thậm chí còn mạnh mẽ hơn để đạt được mục tiêu này, nhưng đó là chủ đề cho một bài viết khác.)

Vì là người ủng hộ OER, tôi cảm thấy nản lòng trước những tuyên bố thiếu cơ sở mà mọi người thường đưa ra về OER, đặc biệt là khẳng định rằng "việc áp dụng OER giúp cải thiện kết quả học tập của sinh viên!" Điều đó hoàn toàn không đúng. Việc áp dụng OER KHÔNG đảm bảo mang lại kết quả học tập tốt hơn cho sinh viên. Có những nghiên cứu cho thấy việc áp dụng OER gắn liền với kết quả tốt hơn, có nghiên cứu cho thấy không có sự thay đổi nào, và cũng có nghiên cứu cho thấy việc áp dụng OER thực tế lại gắn liền với sự sụt giảm trong kết quả học tập của sinh viên. Sự khác biệt trong kết quả các nghiên cứu này một phần bắt nguồn từ các vấn đề trong cách thiết kế nghiên cứu.

Ba năm trước, tôi đã viết một tài liệu hướng dẫn cơ bản về cách đọc và đánh giá các nghiên cứu về OER (bản dịch sang tiếng Việt). Tài liệu này khuyến khích độc giả đặt ra ba câu hỏi khi đọc các nghiên cứu về OER:

• Nghiên cứu có kiểm soát các yếu tố khác biệt về giảng viên hay không? 

• Nghiên cứu có kiểm soát các yếu tố khác biệt về sự hỗ trợ dành cho giảng viên hay không? 

• Nghiên cứu có kiểm soát các yếu tố khác biệt về thiết kế sư phạm của tài liệu học tập hay không?

Khi một nghiên cứu được cho là về OER không giải đáp được các câu hỏi này, thì thực chất nó không trả lời được câu hỏi về hiệu quả của OER. Thay vào đó:

Khi một nghiên cứu không kiểm soát được sự khác biệt về giảng viên, thì điều mà nghiên cứu đó thực sự đo lường là: "Kết quả học tập khác nhau như thế nào giữa sinh viên học với những giảng viên chọn áp dụng các đổi mới như OER và sinh viên học với những giảng viên chọn không áp dụng chúng?"

Khi một nghiên cứu không kiểm soát được sự khác biệt về sự hỗ trợ dành cho giảng viên, thì điều mà nghiên cứu đó thực sự đo lường là: "Sinh viên của những giảng viên được hỗ trợ tốt đạt kết quả ra sao so với sinh viên của những giảng viên không nhận được sự hỗ trợ tương đương?"

Khi một nghiên cứu không kiểm soát được sự khác biệt về thiết kế sư phạm giữa OER và tài liệu có bản quyền truyền thống - TCM (Traditionally Copyrighted Materials), thì thực chất nghiên cứu đó đang đặt câu hỏi: "Sinh viên được giảng dạy theo phương pháp sư phạm X đạt kết quả ra sao so với sinh viên được giảng dạy theo phương pháp sư phạm Y?"

Một báo cáo mới từ AAC&U

Hôm qua, tôi rất hào hứng khi thấy Hiệp hội các Trường Cao đẳng và Đại học Hoa Kỳ (AAC&U) công bố một báo cáo nghiên cứu mới có tựa đề “Tài nguyên Giáo dục Mở: Một Thực tiễn Mới có Tác động Cao” (Open Educational Resources: A New High-Impact Practice). Đây là một báo cáo nghiên cứu quy mô lớn; tác giả chính của báo cáo, Eddie Watson, là một học giả xuất sắc (tôi tin rằng các tác giả khác cũng vậy, dù Eddie là người duy nhất tôi quen biết). 

Ngay từ đầu, tiêu đề báo cáo đã khiến tôi hơi băn khoăn, bởi AAC&U định nghĩa "các thực tiễn có tác động cao" là những phương pháp "đã được khẳng định rõ ràng trong các tài liệu nghiên cứu là đòn bẩy mạnh mẽ cho sự thành công của sinh viên trong giáo dục đại học". Tuy nhiên, báo cáo thực sự chứa đựng nhiều khía cạnh tinh tế và chi tiết đáng giá mà tôi rất trân trọng. 

Tôi không rõ liệu các tác giả có đọc tài liệu giới thiệu cơ bản (primer) của tôi hay không, nhưng họ đã đề cập cụ thể đến cả ba vấn đề chính được nêu trong tài liệu đó (điều mà các nghiên cứu trước đây về OER hiếm khi – hoặc chưa từng – thực hiện):

1. Các tác giả kiểm soát sự khác biệt giữa các giảng viên bằng cách so sánh kết quả học tập của sinh viên trước khi giảng viên áp dụng OER với kết quả của chính những sinh viên đó sau khi giảng viên áp dụng OER. Đây thực sự là một điểm tuyệt vời và tôi rất phấn khích khi thấy điều này.

2. Các tác giả đi sâu tìm hiểu các hình thức hỗ trợ mà giảng viên nhận được, bao gồm hỗ trợ tài chính, giảm tải giờ dạy (release time), hỗ trợ từ các chuyên gia như thủ thư và chuyên gia thiết kế giảng dạy, cũng như các hoạt động phát triển chuyên môn.

3. Các tác giả cũng nắm bắt những khác biệt ở mức độ tổng quát trong thiết kế giảng dạy dựa trên khái niệm của Hofer về mức độ triển khai OER "cao" và "thấp" – trong nghiên cứu này, khái niệm đó được cụ thể hóa thành việc giảng viên sử dụng nguyên trạng sách giáo khoa OER (mức thấp) hay chỉnh sửa, phối hợp lại (remix) hoặc tự tạo mới tài liệu OER (mức cao). 

Mặc dù các tác giả đã thu thập thông tin về sự hỗ trợ dành cho giảng viên và thiết kế giảng dạy, tôi phải thừa nhận mình hơi thất vọng khi họ không sử dụng yếu tố hỗ trợ giảng viên làm biến đồng biến (covariate) trong bất kỳ phân tích nào về kết quả học tập của sinh viên, và chỉ sử dụng mức độ triển khai cao/thấp làm biến đồng biến trong duy nhất một phân tích – đó là mô hình về tỷ lệ bỏ học (withdrawal-rate model). Các phân tích về điểm số và thời gian hoàn thành khóa học chỉ sử dụng các biến dự báo là: có/không sử dụng OER, loại hình cơ sở đào tạo và mức độ phức tạp của người học như các chỉ số dự báo. Điều này khiến chúng ta không thể có được đánh giá định lượng rõ ràng về mức độ đóng góp của sự khác biệt trong hỗ trợ giảng viên hoặc thiết kế giảng dạy đối với sự cải thiện kết quả học tập của sinh viên, so với sự khác biệt về tài liệu giảng dạy (OER hay TCM).

Tuy nhiên, như sẽ thấy ở phần dưới, các tác giả thực sự công nhận vai trò then chốt của sự hỗ trợ từ giảng viên và phương pháp sư phạm đối với thành công của sinh viên! Đây là một điểm tích cực của báo cáo, đồng thời là một khía cạnh hiếm thấy trong các tài liệu nghiên cứu về hiệu quả của OER.

Hoan hô sự tinh tế trong cách nhìn nhận vấn đề!

Báo cáo này chứa đựng những điểm tinh tế rất đáng chú ý, đòi hỏi chúng ta phải quan sát kỹ lưỡng để không bỏ sót chúng!

Báo cáo chủ yếu sử dụng thuật ngữ "triển khai OER" thay vì "áp dụng OER". Đây là một sự phân biệt cực kỳ quan trọng mà độc giả rất dễ bỏ qua.

Ở trang áp chót, báo cáo tóm tắt các kết quả nghiên cứu bằng cách giải thích rằng OER chỉ thực sự là một giải pháp mang lại tác động lớn khi quá trình triển khai được thực hiện "một cách hiệu quả".

Nói cách khác, bạn không thể chỉ trao đổi Tài liệu có bản quyền truyền thống (TCM) lấy Tài nguyên giáo dục mở (OER) và mong đợi thấy những thay đổi có ý nghĩa trong kết quả. Việc áp dụng OER chỉ là một phần của sự can thiệp rộng hơn cần bao gồm cả sự hỗ trợ của người hướng dẫn và những thay đổi trong phương pháp sư phạm nếu bạn muốn cải thiện thành công của sinh viên một cách đáng tin cậy.

(Nếu bạn muốn nói về các tác động của việc chỉ áp dụng OER mà không có các thành phần khác của triển khai có tác động cao, thì sự thật là việc áp dụng OER sẽ tiết kiệm tiền cho sinh viên của bạn và mang lại cho họ những kết quả gần như giống nhau. Và nhận được cùng kết quả với ít tiền hơn là một thỏa thuận tuyệt vời! Nhưng nếu bạn đang tìm kiếm thứ gì đó 'được thiết lập tốt trong tài liệu nghiên cứu như một đòn bẩy mạnh mẽ cho sự thành công của sinh viên trong giáo dục đại học', bạn cần triển khai toàn bộ, "hoàn thành tốt".)

Chỗ duy nhất mà báo cáo chú ý đến sắc thái dường như bị mất đi là ở phần mô tả tác động của OER đối với các điểm số cuối cùng. Báo cáo nêu rằng các điểm A đã tăng lên trong mọi bối cảnh - gần 5 điểm phần trăm tổng thể - và sau đó các thuộc tính thay đổi thành OER. Nhưng việc phân tích điểm số không bao gồm tác động của sự hỗ trợ từ giảng viên hoặc mức độ triển khai. Do đó, sự tăng điểm A đó không thể được quy một cách tự tin cho OER - sự thay đổi về điểm số có thể là do OER, hoặc nó có thể là do sự hỗ trợ mà các giảng viên đã nhận được, hoặc nó có thể là do những thay đổi mà các giảng viên đã thực hiện đối với phương pháp sư phạm của họ, hoặc sự kết hợp nào đó của cả ba. Báo cáo có thể tự tin nói rằng điểm số đã tăng lên, nhưng không thể nói một cách tự tin tại sao chúng lại đã cải thiện. Mâu thuẫn gai góc này cũng chính là điều mà các tác giả đã thừa nhận trong tác phẩm trước đây của họ (Colvard và cộng sự, 2018), và tôi cũng đã thừa nhận trong một số tác phẩm trước đây của mình.

Suy nghĩ cuối cùng

Đây là một báo cáo xuất sắc sẽ đóng góp lớn cho tài liệu nghiên cứu OER. Tôi chỉ hy vọng rằng những người ủng hộ chia sẻ những gì nó thực sự nói: rằng nếu bạn muốn vượt ra ngoài việc tiết kiệm tiền và thực sự cải thiện sự thành công của sinh viên, bạn phải triển khai OER một cách hiệu quả - nghĩa là bạn áp dụng OER và được hỗ trợ tốt về kinh phí, thời gian, khả năng tiếp cận các chuyên gia và phát triển chuyên môn (PD), và sự hỗ trợ đó dẫn bạn áp dụng các thực hành giảng dạy hiệu quả hơn. Đó là khi sự thành công của học sinh được cải thiện một cách có ý nghĩa.

Đừng vung vẩy báo cáo này và nói "Thấy chưa?!? Việc áp dụng OER cải thiện các kết quả!" Hãy nói, “Khi được kết hợp với những hỗ trợ có ý nghĩa của giảng viên và những thay đổi trong thiết kế giảng dạy, việc áp dụng OER góp phần cải thiện kết quả!”